در کوخرد و بخش کوخرد و روستاهای توابع و منطقه شهرستان بستک در غرب استان هرمزگان در جنوب ایران دو نوع روباه می‌شناسند.

• انواع روباه
• نوع اول : روباه عادی و معمولی.

• نوع دوم: نوع دوم از نوع اول بزرگ‌تر و قشنگتر است که به آن می‌گویند شاه روباه.

روباه جانوری است بسیار چابک و زیرک ((عیار)).

به دو تن از سران معروف قرن گذشته به دلیل هوشیاری و پر مغزی و فطنه گری که داشته‌اند لقب ((روباه)) داده شده‌است.

• یکی از این سران مرحوم شیخ راشد بن سعید آل مکتوم حاکم پیشین دبی بود كه در اثر هوشیاری و پر مغزی ، زيركى و عيارى به وى  لقب «ثعلب الخلیج» یعنی (روباه خلیج فارس) داده بودند.

شیخ راشد بن سعید آل مکتوم (روباه خليج)

• دومی مارشال اروین رومل به وی لقب (روباه صحرا) داده بودند، ایشان یکی از مشاهیر سران ارتش آلمان نازی در جنگ جهانی دوم هستند.

مارشال رومل (روباه صحرا)

مارشال رومل یا (روباه صحرا) فرمانده لشکر آلمانی در صحرا آفریقای شمالی درسال ۱۹۴۱ میلادی، بعد از چند عملیات ناجح در صحرای آفریقاء لقب ((روباه صحرا)) به او داده بودند.

روباه

روباه بادم کلفت با موهای کرکی پشتش کار بردهای فراوانی دارد. چون روباهی در هوای سرد بادمش پاها وبینی خودرا می‌پوشاند. روباه با بحرکت در آوردن دمش می‌تواند پیام‌هایی برای روباهان دیگر بفرستد. روباه به رنگهای گوناگونی از سرخ پریده تا طلائی تا قهوه‌ای شدید است.

برخی از روباهان موی سیاه خالص دارند. روباه سرخ ممکن است آن را روباه نقره‌ای گفت. خطوط پوشش سرخ با خطوط سیاه روی پشت وشانه اش دارد.

شکارچیان گاهی روباهان را برای پوست پرمو ونرمش بدام می‌اندازند. ودر بعضی نقاط گوشتش را نیز می‌خورند. در نواحی بیابانی روباهان دیگر برنگهای محیط اطراف خود که خیلی متفاوت است تا علفزارها بیشه‌های بی درخت ومیان صخرها بسر می‌برند.

مثلاً روباه خاکستری تقریباً درمیان صخرها وبرگهای سایه دار جنگلها ظاهر می‌شود. یا به رنگ محیط‌ها ونواحی دیگر در می‌آید. روباهائی که در بیابانها بسر می‌برند موهای پاهایش حرکت را برای روباه آسان می‌کند. گوشهای روباه بیابانی خیلی بزرگ است تا صداهای خفیف شکارچیان یا دشمن خودرا میان شن‌ها بشنود. روباه سرخ در جنگلها وکشتزارها زندگی می‌کند.

جنگلها جای خوب وآمنی برای لانه سازی روباها است. در کشتزارها، روباهان خرگوش، موش، وپرندگان را شکار می‌کند. روباه نیز در بعضی اوقات به مرغ‌های خانه‌ای برای جوجه وتخم می‌تازد. در تابستان در بعضی اوقات به مزارع نیز حمله می‌کند. گوجه وآلو نیز می‌خورند. بیشتر روباهان به تنهائی شکار و با یک دیگر هنگام پرورش توله‌های خود زندگی می‌کنند. اما برخی از روباهان بصورت گله‌ای وگروهی در طول سال زندگی می‌نمایند. هرچند برخی از روباهان برای خود زمین را برای لانه خود می‌کنند. روباهان دیگر ممکن است از لانه‌های آماده جانوران دیگر سود جویند یا ممکن است زیر بوته‌ها یا در شکاف درختهای کهن سال بسر ببرند. روباهان بیابانی شبکه‌هایی از تونل‌ها زیر شن‌ها می‌کنند. لانه آنها حتی در گرمترین هوا خنک باقی می‌ماند.

سالی یک بار روباه ماده دو تا دوازده توله می‌زاید. مادر از توله در حدود دوماه پرستاری می‌کند. پدر نیز کمک به نگهداری توله‌ها می‌نماید. در حالیکه توله‌ها هنوز خیلی کوچک هستند روباه نر لانه را ترک می‌گوید وشکار را برای مادر به لانه می‌آورد. کمی بعد پدر ومادر هردو برای تغذیه توله‌ها به شکار می‌روند.

توله‌های روباه بازیگوش هستند. مسابقه می‌دهند وزد خورد می‌نمایند. توله‌ای روی توله دیگر می‌پرد وبازی‌های شیطنت آمیز می‌کنند. برای تمرین شکار نیز پدر ومادر شکارهایی به لانه می‌آورند. چون توله روباه شش ماهه شد لانه را برای جستجوی خوراک ترک می‌گویند. در کوخرد و مخصوصاً در کوها و پشتخه‌ها و دره‌ها و دشتهای کوهستانی روباه و خرگوش فراوان است وهنوز مردم در کوخرد برای روباه و خرگوش دام می‌نهند.

• تغذیه

روباهان موش ، خرگوش ، پرندگان را شکار می‌کنند و می‌خورند. قورباغه ، مارمولک ، ماهی نیز می‌خورند. همچنین خوشه‌های انگور و هسته‌های میوه‌های فرو افتاده به زمین را می‌خورند.

روباه

روباه

روباه

منبع

• محمدیان، کوخری، محمد ، “ «به یاد کوخرد» “، ج۲. چاپ اول، دبی: سال انتشار ۲۰۰۳ میلادی.